Boğmaca, difteri ve tetanoza karşı koruma sağlayan adjuvanlı tetanoz toksoidi, indirgenmiş difteri toksoidi ve hücresiz boğmaca aşısı (Tdap), gebelikte hem annenin hem de bebeğin korunmasında kritik bir araç haline gelmiştir. Üç aylıktan küçük bebeklerde boğmaca morbidite ve mortalitesi belirgindir ve bu yaş grubunda aktif aşıyla koruma sağlanamaz. Bu nedenle gebelikte Tdap ile maternal aşılama, doğrudan anneyi, dolaylı olarak da yenidoğanı koruyan temel bir immünoprofilaksi

Boğmaca, difteri ve tetanoza karşı koruma sağlayan adjuvanlı tetanoz toksoidi, indirgenmiş difteri toksoidi ve hücresiz boğmaca aşısı (Tdap), gebelikte hem annenin hem de bebeğin korunmasında kritik bir araç haline gelmiştir. Üç aylıktan küçük bebeklerde boğmaca morbidite ve mortalitesi belirgindir ve bu yaş grubunda aktif aşıyla koruma sağlanamaz. Bu nedenle gebelikte Tdap ile maternal aşılama, doğrudan anneyi, dolaylı olarak da yenidoğanı koruyan temel bir immünoprofilaksi

1. Bakteriyel Etkenler Grup A β-hemolitik Streptokok (GAS – Streptococcus pyogenes) EN SIK BAKTERİYEL NEDEN ● 5–15 yaşta sık ● Ani başlangıç ● Yüksek ateş ● Eksüdatif tonsiller ● Ön servikal hassas LAP ● Viral bulgular genellikle yok

Epstein–Barr virüsü (EBV), herpesviridae ailesinden, çocukluk çağında sık karşılaşılan bir etken olup enfeksiyöz mononükleoz tablosunun en yaygın nedenidir. Küçük çocuklarda genellikle hafif veya atipik seyrederken, adölesanlarda klasik mononükleoz tablosu belirgindir. Klinik pratikte en önemli sorun; GAS tonsillofarenjiti, CMV ve hematolojik malignitelerle ayırıcı tanıdır.

1. Hayati Bulgular ve Genel Durum ● Yaşa göre persistan taşikardi veya hipotansiyon ● Kapiller dolum zamanı >3 sn ● Hipoksi (SpO₂ < %92 oda havasında) ● Genel durum bozukluğu, letarji, toksik görünüm ● İrritabilite + sakinleştirilemeyen ağlama (özellikle <3 ay)

Akut viral gastroenteritler — özellikle rotavirüs, norovirüs ve adenovirüs kaynaklı ishal tabloları çocukluk çağında sık görülür. Temel tedavi, rehidrasyon ve beslenmenin sürdürülmesidir. Ancak bazı olgularda sıvı kaybı ve tuz dengesini hızla bozan şiddetli ishal kontrol altına alınmakta güçlük yaratır. Bu durumda destekleyici ajan olarak racecadotril (enkephalinaz inhibitörü) gündeme gelir.

Ateşli çocukta “viral mi, bakteriyel mi?” sorusu, her klinisyenin kararını zorlaştıran klasik bir ikilemdir. Son yıllarda prokalsitonin (PCT), bu ayrımda CRP ve lökosit gibi klasik biyobelirteçlerin ötesine geçerek önemli bir karar desteği aracı haline gelmiştir.

Kış aylarıyla birlikte viral solunum yolu enfeksiyonlarında artış kaçınılmaz. Bu dönemde en sık karşılaşılan tabloların başında krup (laringotrakeit) geliyor. Çocuklarda özellikle 6 ay–3 yaş arasında daha sık görülüyor ve tipik olarak havlar tarzda öksürük, ses kısıklığı ve inspiratuar stridor ile seyrediyor.

Human papillomavirüs (HPV) sadece erişkinleri değil, çocukları da etkileyebilen bir DNA virüsüdür. Çocukluk çağında görülen siğillerin, papillomların ve bazı premalign (kanser öncüsü) lezyonların arkasında HPV enfeksiyonu olabilir. Üstelik bu enfeksiyonlar yalnızca cinsel temasla değil, vertikal geçiş ya da kontamine yüzeylerle de bulaşabilmektedir.

Yeni karma aşı, tek enjeksiyonda altı farklı bileşeni içeriyor: Difteri, boğmaca, tetanoz, inaktif polio, Hib ve Hepatit B. Böylece daha önce ayrı uygulanan Hepatit B aşısı, beşli karışımla birleştirilerek tek dozda geniş koruma sağlıyor. Klinik çalışmalar, bu kombinasyonun immünojenisite açısından tekli Hepatit B aşısına eşdeğer olduğunu göstermiştir (AAP & Red Book 2024).

Grup A Streptokok (GAS) tonsillofarenjiti, çocuklarda bakteriyel farenjitlerin en sık nedenidir. Altın standart tedavi penisilin V veya amoksisilin ile 10 günlük tedavidir. Ancak son dönemde bu ajanların temininde güçlük yaşanması nedeniyle klinisyenler etkin, güvenli ve rehber uyumlu alternatif antibiyotikler arayışına girmiştir.

Çocukluk çağında deri ve yumuşak doku enfeksiyonları (DYDE), en sık Staphylococcus aureus ve Grup A Streptokok (GAS) kaynaklıdır. Bu enfeksiyonların büyük bölümü hafif-orta şiddette olup birinci kuşak sefalosporinler — özellikle sefazolin (IV) ve sefaleksin (oral) — en uygun ampirik ajanlardır.

Akut gastroenterit (AGE) çocukluk çağının en sık görülen enfeksiyonlarından biridir. Çoğu olgu destek tedavisiyle düzelir; ancak şiddetli bulantı-kusma nedeniyle oral rehidrasyonun başarısız olduğu seçilmiş vakalarda antiemetik kullanımı gündeme gelir. Bu noktada en güçlü kanıt ondansetron için mevcuttur.

Respiratuvar sinsisyal virüs (RSV), özellikle ilk iki yaşta, bebeklerde alt solunum yolu enfeksiyonu ve hastaneye yatışların en önemli nedenlerinden biridir. Klasik palivizumab profilaksisine kıyasla, uzun etkili monoklonal antikor nirsevimab, tek dozla tüm RSV sezonu boyunca koruma sağlayabilmesi nedeniyle çocuk enfeksiyon pratiğinde paradigmayı değiştirmektedir.

Toraks travmaları, tüm travma olgularının yaklaşık %25’inde görülür ve travmaya bağlı ölümlerin ikinci en sık nedenidir. Göğüs boşluğu; kalp, akciğerler, büyük damarlar ve hava yollarını içerdiği için yaralanmalar hayati risk taşır. Bu nedenle erken tanı ve hızlı müdahale mortaliteyi belirgin azaltır. Toraks travmaları künt (trafik kazası, düşme, darp) veya penetran (bıçak, kurşun yaralanmaları) mekanizmalarla oluşabilir.

Safra yolları, karaciğerde üretilen safranın duodenuma taşınmasını sağlayan kanallardan oluşur. Bu yapıların herhangi bir seviyesinde gelişen patolojiler sindirim sistemi işleyişini bozarak ciddi klinik tablolarla sonuçlanabilir. Safra yolları patolojileri; taş (kolelitiazis, koledokolitiazis), enfeksiyon (kolanjit, kolesistit), darlıklar (benign veya malign nedenli) ve tümörler (kolanjiyokarsinom) şeklinde sınıflandırılabilir. Klinik önemleri, hem yaygın görülmeleri hem de k

Akut skrotal ağrının ayırıcı tanısı testis torsiyonu, testis eklerinin torsiyonu, epididimit, sıkışmış herni ve travma gibi durumları içerir. Akut skrotal ağrının sık görülen nedenleri arasında yetişkinlerde testis torsiyonu veya epididimit bulunur ve çocuklarda ek apendiks torsiyonu olasılığı da vardır . Enfarktüs ve kısırlık olasılığı nedeniyle, akut skrotal ağrıda testis torsiyonu birincil değerlendirme olmalıdır. Testis torsiyonu bimodal yaş dağılımında görülür ve ekstrav

Araç dışı trafik kazaları (ADT kazaları), motorlu araç dışında kalan yayalar, bisikletliler, motosiklet dışında tekerlekli araç kullanıcıları (ör. skuter, paten) veya durakta bekleyen kişilerin trafik kazası sonucu yaralanmasını ifade eder. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, trafik kazalarına bağlı ölümlerin %22’si yayaları kapsamaktadır. Bu kazalar, genellikle yüksek kinetik enerji transferi ve ani travmatik etki nedeniyle çoklu sistem yaralanmalarına yol açar. Acil serviste, ADT

Kesi, cildin keskin bir cisimle bütünlüğünün bozulmasıyla oluşan yaralanmadır. Acil serviste sık karşılaşılan travmatik yaralanmalardandır. Kesiler; yüzeysel cilt kesilerinden derin tendon, sinir, damar yaralanmalarına kadar geniş bir spektrumda olabilir. Tanı ve tedavide amaç, kanamanın kontrolü, kontaminasyonun önlenmesi, fonksiyonun korunması ve estetik sonuçların optimize edilmesidir.

Bradikardi, kalp hızının erişkinlerde dakikada <60 atım olması olarak tanımlanır. Fizyolojik olabileceği gibi (ör. sporcularda istirahat bradikardisi) patolojik ve hayatı tehdit eden nedenlerden de kaynaklanabilir.Acil serviste hemodinamik instabilite ile birlikte görülen bradikardi, acil müdahale gerektiren bir kardiyak acildir.